Potpisivanje memoranduma o zajedničkom obeležavanju početka Bitke na Sutjesci između Gradskog odbora SUBNOR, Gradskog odbora rezervnih vojnih starešina i MZ Sutjeska

Od strane Ozon
0 komentar

Sremska Mitrovica- U petak 15. maja u prostorijama MZ Sutjeska biće potpisan Memorandum o zajedničkom obeležavanju početka Bitke na Sutjesci između Gradskog odbora SUBNOR Sremska Mitrovica, Gradskog odbora rezervnih vojnih starešina Sremska Mitrovica i MZ Sutjeska. Jedna od važnijih bitaka na prostoru Jugoslavije tokom Drugog svetskog rata počela je 15. maja 1943. godine i upravo po ovoj bitci ponela je ime MZ Sutjeska.

Bitka na Sutjesci juna 1943. godine je bila odlučujuća bitka pete neprijateljske ofenzivekojom su jugoslovenski partizaniizvršili proboj iz osovinskog obruča, rasturivši njemačke snage u blizini rijeke Sutjeske u jugoistočnoj Bosni.

Foto Wikipedia

Jedinice NOVJ vodile su ogorčene borbe od 27. maja do 15. juna da bi probile neprijateljski obruč. Do 31. maja je sedam brigada prikupljeno na prostoru između Pive i Sutjeske. Prvi pokušaji, 5. i 7. juna, da se front neprijatelja probije u donjem toku Sutjeske, nisu uspeli. Proboj preko nabujale Sutjeske, u njenom srednjem toku, kod Tjentišta, izvršila je 1. proleterska divizija.[5]

10. juna, u ranim jutarnjim satima, Prva proleterska divizija je razbila borbenu grupu Höhne i probila neprijateljski obruč na Sutjesci. Uspeh 1. proleterske divizije 10. juna bio je od presudnog značaja za čitav ishod tridesetodnevne bitke na Sutjesci. Njenim prodorom kroz Zelengoru ka Jahorini bio je osujećen neprijateljski plan okruženja i uništenja glavne operativne grupe, i stvoreni su uslovi za izvlačenje svih ostalih partizanskih snaga.[6] Naredne noći Sutjesku je prešao i Vrhovni štab sa 2. proleterskom divizijom. Odsečena 3. divizija je zajedno s ranjenicima desetkovana u proboju preko Sutjeske 13. juna.[7]

Delovi bolnice su ostali okruženi – poubijani su bez milosti, ranjenici i liječničko osoblje. Ukupno je stradalo oko 7,500 partizana, više od trećine koji su ušli u borbe. Gotovo polovinu poginulih partizana na Sutjesci čine Dalmatinci.[8] Među palim borcima je bilo 597 partizanki, što je „nezabilježeni primjer gubitaka žena-boraca u istoriji ratovanja“.[9]I pored gladi, teških gubitaka, ekstremnih fizičkih napora i neprekidnih borbi snage NOVJzadržale su visok moral i borbenost, što im je priznao i neprijatelj.[10] Njemački glavnokomandujući general Rudolf Lüters je u svom izvješću opisao „komunističke pobunjenike“ kao „dobro organizirane, vješto vođene i s borbenim moralom koji izaziva čuđenje“.

Operacija Schwarz je završena 15. juna 1943. godine probojem glavnine snaga NOVJ u Bosnu. Odmah po proboju iz obruča NOVJ je prešla u protuofenzivu u istočnoj Bosni, čisteći osovinske utvrde u VlaseniciSrebreniciOlovuKladnju i Zvorniku tokom slijedećih 20 dana.

Švarm ocenjuje da je partizansko izvlačenje i proboj bila čista pobjeda, ravna čudu.[4] Niti jedna partizanska jedinica nije se predala, niti jedna nije dezertirala.[4] U SFRJ, Sutjeska je postala simbol izuzetnog požrtvovanja, hrabrosti i moralne čvrstine u najtežim iskušenjima.

You may also like