SERIJAL GRADSKE PRIČE Sremska Mitrovica – Top 10 u gradovima Srbije. Trg Ćire Milekića

Od strane Ozon
0 komentar

Sremska Mitrovica se nalazi u TOP 10 u gradovima Srbije. Top 10 predstavlja odabir 10 najznačajnijih turističkih lokacija u gradovima Srbiije.

Trg Ćire Milekića

Staro gradsko jezgro Sremske Mitrovice i nezaobilaznu destinaciju pri poseti ovom gradu predstavlja Trg Ćire Milekića. Ulica je više puta menjala ime i danas nosi ime po Ćiri Pl. Milekiću, prvom gradskom gradonačelniku iz redova građanstva. Njegov centralni deo čini istoimena ulica, dugačka nešto više od 250 metara.

Ulaz u Ulicu Ćire Milekića sa Trga svetog Stefana
povezuje važne gradske trgove, Trg svetog Stefana i Trg svetog Dimitrija. Južnu stranu ulice čini veliki kompleks zgrada koji je pripadao mesnoj srpskoj pravoslavnoj opštini sa Pravoslavnom Crkvom sve tog Dimitrija („Velikom pravoslavnom“ crkvom). Tu pridaju i zdanja u kojima su danas raspoređena najlepša arhitektonska zdanja ovog Grada.
Zgrada Srpskog doma, u kojoj je danas smeštena gradska biblioteka, zatim zgrada Parohijskog doma, nekoliko građevina projektovanih u stilu secesije i velelepni Hram Svetog Dimitrija. Severna strana ulice sastoji se od niza starih trgovačkih kuća iz 19. i početka 20. veka, u čijim se prizemljima danas nalaze najpoznatije gradske trgovačke radnje i kafei.

Gradnja nove pravoslavne crkve (današnja Velika ili Saborna crkva, koja je prvobitno bila posvećena sv. Stefanu) započela je 1791. godine, a završena i osveštana 1794. godine. Crkva je podignuta sredstvima samih pravoslavnih vernika. Unutrašnje dekorisanje crkve i nabavka potrebnog inventara urađeni su u prvim decenijama 19. veka. Drvorezbarske radove je izveo Marko Vujatović, drvorezbar iz Sremskih Karlovaca (1810. g.). Samo nekoliko godina kasnije ikonostas je radio Arsa Teodorović, najrenomiraniji majstor toga vremena. Na ikonostasu se posebno isticala ikona svetog Irineja i scena njegovog pogubljenja. Krajem 19. veka unutrašnja dekoracija crkve je u jednom požaru znatno oštećena, a obnavljanja koja su izvršena nisu mogla da vrate nekadašnji sjaj ikonama.

Tek od 1997. godine crkva je posvećena novom svetitelju, zaštitniku grada svetom velikomučeniku Dimitriju. Poslednjih godina izvršena je i potpuna obnova crkve. Tako je prilikom obeležavanja dva veka postojanja hrama toranj obložen novim bakarnim limom, obnovljena je fasada, izvršena restauracija ikona i mobilijara.

U središnjem delu ulice, gde se Trg dodiruje sa Gradskim parkom, nalazi se i bronzana bista Ćire Milekića – prvog gradonačelnika Sremske Mitrovice (nakon ukidanja Vojne krajine), koji se na čelu grada nalazio punh 27 godina (1881 – 1908). Ćira Milekić je stupio u ovo zvanje posle proglašenja Sremske Mitrovice slobodnim kraljevskim gradom.

Ovo je drugi spomenik prvom mitrovačkom gradonačelniku, rad vajara Zorana Kuzmanovića, pošto je u centralnom parku bila postavljena još jedna njegova bista. Ćira Milekić prvi je nosilac civilnih vlasti u gradu na Savi, a nakon ukidanja Vojne granice i prevlasti vojne uprave u njemu. Potiče iz ugledne plemićke porodice. Rođen je osmog januara 1847. godine u Sremskoj Mitrovici gde je završio osnovnu školu, a Trgovačku akademiju i Pravni fakultet pohađao u Beogradu.

Nakon dobijanja statusa slobodng kraljevskog grada 1881. godine raspisani su izbori za Gradsku skupštinu od najuglednijih trgovaca, zanatlija i posednika. Za prvog mitrovačkog gradonačelnika izabran je Kirilo Ćira plemeniti Milekić. Dužnost gradonačelnika obavljao je 27 godina i njegove zasluge za materijalni i kulturni prosperitet grada su ogromne: izgradnja Srpskog doma, Grko-katoličke crkve, sinagoge, Muzeja za prikupljanje starina, kasnije Muzeja Srema.

Gradski statut Mitrovice usvojen 1898. godine potpisao je Ćira Milekić označivši time početak razvijenog građanskog perioda u istoriji grada.

Umro je devetog avgusta 1908. godine u 62 godini života u jednom sanatorijumu u Gracu. Sahranjen je na Pravoslavnom groblju u Sremskoj Mitrovici uz velike počasti.

Neposredno uz glavnu pešačku ulicu smešten je prelepo uređeni Gradski park, koji broji mnoge različite vrste sadnica iz raznih krajeva sveta a o čemu smo već govorili. 

O Gradskom parku i vrstama biljnog sveta gledajte ovde:

Centralni  deo Gradskog parka krasi neobična i veoma atraktivna fontana pod nazivom Kameni cvet – jedan od simbola Sremske Mitrovice. Autor ove skulpture je arhitektkinja Irina Nepokojčicka, ruska emigrantkinja nakon Oktobarske revolucije, koja se u Sremsku Mitrovicu doselila uoči Drugog svetskog rata. Po predanju, inspiraciju za svoje delo Irina je dobila u snu, a fontana simboliše večne suze koje bi se mogle tumačiti kao žal za otadžbinom. Skulptura Kameni cvet podignuta je 1948. godine, samo nekoliko meseci nakon što će umetnica prerano preminuti.

Kuća Ćire Milekića na Žitnom trgu

Jednospratna reprezentativna kuća Ćire Milekća podignuta je krajem 19. veka na Žitnom trgu u Sremskoj Mitrovici, koji predstavlja prostornu kulturno-istorijsku celinu od velikog značaja i nalazi se pod zaštitom države.

Kuća je sagrađena na istočnom nizu Žitnog trga na broju 13 u stilu neorenesanse bogato ukrašena dekorativnom ornamentikom. Nažalost, fasada kuće decenijama nezaustavljivo propada. Kako kuća sada ima više vlasnika čeka se rešenje oko zakonskih problema, nakon čega se očekuje da će Grad Sremska Mitrovica raditi na obnovi fasade.

Serijal GRADSKE PRIČE nastavljamo. Sledeća destinacija: GRADSKA PLAŽA

Izvor Wikipedia/Ozon

You may also like